Η Εξαφάνιση της Βιταμίνης

Πως η εντατικοποίηση της αγροτικής καλλιέργειας έχει οδηγήσει στην οδυνηρή κατάρρευση των θρεπτικών ουσιών σε φρούτα και λαχανικά.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1950, πλήθος επιστημονικών ερευνών τόνιζαν έντονα την τεράστια διατροφική αξία των φρούτων και των λαχανικών. Μισό αιώνα αργότερα, πολλοί επιστήμονες αναρωτιούνται πλέον, κατά πόσον η θρεπτική αξία αυτών των τροφίμων έχει επηρεαστεί από τον ραγδαίο “εκσυγχρονισμό”.

Ο Brian Halweil, ερευνητής του αμερικανικού οικολογικού ινστιτούτου Worldwatch, είχε την έμπνευση της διεξαγωγής ερευνών που πραγματοποίησαν βρετανικά, καναδικά και αμερικανικά πανεπιστήμια μετά το 1997. Τα αποτελέσματά της προβλήθηκαν από το γαλλικό οικολογικό περιοδικό “Terra Eco”. Τα συμπεράσματα ήταν εντυπωσιακά. Μέσα σε μισό αιώνα, στις περισσότερες περιπτώσεις, η περιεκτικότητα των φρούτων και των λαχανικών σε βιταμίνες Α και C, σε φώσφορο, ασβέστιο, σίδηρο και διάφορα άλλα ιχνοστοιχεία, είχε μειωθεί σε ποσοστό που κυμαινόταν από 50% έως 99%.

Τη μεγαλύτερη κατάρρευση, έδειξε να έχει υποστεί το μήλο της ποικιλίας Golden. Όταν οι παππούδες των σημερινών Ευρωπαίων έτρωγαν ένα μήλο της ποικιλίας Croncels, τους πρόσφερε 400 mg βιταμίνης C. Σήμερα, ένα μήλο Golden που προσφέρουν τα ευρωπαικά σουπερμάρκετ, περιέχει μόλις 4 mg.

ITALIANS ON SHOPPING STRIKE TO PROTEST AGAINST PRICE HIKES
Τα σουπερμάρκετ κατακλύζονται από τρόφιμα που έχουν κάνει πολυήμερα ταξίδια, έχοντας συλλεχθεί άγουρα.

Καναδοί ερευνητές διαπίστωσαν και την κατάρρευση των επιπέδων της βιταμίνης Α, σε 17 από τα 25 φρούτα και λαχανικά που εξέτασαν. Κι ενώ πριν 50 χρόνια μπορούσε κανείς να εξασφαλίσει την αναγκαία ποσότητα τρώγοντας ένα πορτοκάλι, σήμερα θα πρέπει να καταναλώσει 21, που στην περίπτωση των ροδάκινων, ο αριθμός αυτός ανεβαίνει στα 26.

Όσο για την πατάτα και τα κρεμμύδια, δεν περιέχουν πλέον ούτε ίχνος της. Επιπλέον, όσον αφορά στο σίδηρο και το ασβέστιο στο 80% των λαχανικών που εξέτασαν οι καναδοί και τεξανοί επιστήμονες, η περιεκτικότητα τους είχε μειωθεί σημαντικά. Εντυπωσιακή ήταν η περίπτωση του μπρόκολου, το οποίο έχασε το 75% της περιεκτικότητας του σε ασβέστιο και το 84% του σιδήρου που περιείχε στο παρελθόν.

Φρούτα και λαχανικά εξωτικά

Τα εξωτικά και “θαυματουργά” για την υγεία προϊόντα, που υμνούνται από τη διαφήμιση και τον τύπο που ασχολείται με θέματα υγείας, όπως το κινόα, το ασάι και το γκότζι μπέρι, είναι μια μόδα που δεν έχει χτυπήσει ακόμα την Ελλάδα.

Θα πρέπει να σκεφτούμε ότι, καθώς ζούμε μακρυά από τις εξωτικές αυτές χώρες στις οποίες παράγονται, είναι αδύνατον να τα καταναλώσουμε νωπά και φρεσκοκομμένα. Στις περισσότερες περιπτώσεις, έχουν περάσει από πολλά στάδια επεξεργασίας και μεταποίησης, τα οποία μειώνουν εντυπωσιακά την πραγματική περιεκτικότητα τους σε πολύτιμα, για τον οργανισμό, στοιχεία.

Σύμφωνα με μια έρευνα, ο συσκευασμένος χυμός του πολυδιαφημισμένου στη Γαλλία και σε πολλές Ευρωπαϊκές χώρες “ασάι”, περιέχει τόσα αντιοξειδωτικά, όσα και το κόκκινο κρασί ή μια καλή πορτοκαλάδα. Το γεγονός αυτό, δεν εμποδίζει την τιμή αυτού του προϊόντος να έχει φτάσει στα ύψη μέσα σε λιγότερο από μια δεκαετία, ενώ η σκόνη του ασάι να κοστίζει πλέον 250 ευρώ το κιλό.

deite-giati-prepei-na-protimate-frouta-kai-laxanika-epoxis
Τα ποιοτικά και τα αληθινά θρεπτικά φρούτα και λαχανικά, ανήκουν όλο και περισσότερο στο παρελθόν, καθώς η εφαρμογή της βιομηχανικής καλλιέργειας έχει προκαλέσει μείωση της διατροφικής αξίας παγκοσμίως.

Εδώ και δεκαετίες, η υπερεντατική γεωργία στηρίζεται σε ολοένα μαζικότερη χρήση λιπασμάτων και φυτοφαρμάκων, καθώς και σε άφθονη άρδευση. Όλα αυτά επηρεάζουν τη διατροφική αξία των τροφίμων. Επιπλέον, οι γεωπόνοι που εργάζονται σε μεγάλα ερευνητικά κέντρα προχωρούν σε διασταυρώσεις για να δημιουργήσουν νέες ποικιλίες. Μοναδικό τους κριτήριο είναι η μεγιστοποίηση του κέρδους, η μεγαλύτερη στρεμματική απόδοση, η αντοχή στα παράσιτα και στις ασθένειες που ευνοούνται από την μονοκαλλιέργεια, η παραγωγή πιο ευπαρουσίαστων προϊόντων και η μεγαλύτερη ανθεκτικότητά τους, τόσο απέναντι στις τεχνικές της γεωργίας με μηχανήματα, όσο και σε όλα τα στάδια του ολοένα μεγαλύτερου κύκλου της εμπορίας τους.

Όσο αυξάνεται η στρεμματική απόδοση, τόσο μειώνεται η συγκέντρωση βιταμίνης C, β καροτίνης και αντιοξειδωτικών.

92292-5
Αξίζει να σημειωθεί ότι, σε μερικές περιοχές της Γαλλίας, ανάλογα με το κλίμα, τα μήλα μπορεί να υποστούν έως και 40 ψεκασμούς με φυτοφάρμακα ετησίως.

Η “Le Monde”, πριν έξι χρόνια δημοσίευσε ένα εκτεταμένο άρθρο για την περίπτωση της ισπανικής ντομάτας, με την οποία τροφοδοτείται σχεδόν το σύνολο των αγορών της Βόρειας Ευρώπης. Στα τεράστια συγκροτήματα με τα θερμοκήπια, οι ντομάτες κόβονται πράσινες, καθώς το ταξίδι τους προς τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες θα διαρκέσει δυόμιση με πέντε μέρες, ενώ αν υπολογίσει κανείς το διάστημα από τη συγκομιδή ως την άφιξη στα ράφια του σουπερμάρκετ, τότε αυτό αυξάνεται στις πέντε με οχτώ μέρες. Επιπλέον, θα πρέπει να μείνουν τουλάχιστον τρεις μέρες στο σουπερμάρκετ παραμένοντας σφιχτές και ελκυστικές, παρά την ταλαιπωρία από το ταξίδι.

Τι διατροφική αξία μπορεί να έχει ένα προϊόν που κόπηκε τόσο άγουρο και το οποίο έχει προκύψει μέσα από επανειλημμένες διασταυρώσεις που πριμοδοτούν αποκλειστικά την ανθεκτικότητα, την ομοιομορφία και την ωραία εμφάνιση;

Υπάρχει και χειρότερη εκδοχή βιομηχανικού τύπου καλλιέργειας ντομάτας: Στη βόρεια Γαλλία, στο Βέλγιο, στην Ολλανδία καλλιεργούνται ντομάτες μέσα σε μεγάλες τζαμωτές εγκαταστάσεις που θερμαίνονται χειμώνα καλοκαίρι με φυσικό αέριο, και μάλιστα εκτός εδάφους, χωρίς χώμα, μέσα σε δοχεία από αδρανές υλικό ενώ τα φυτά τροφοδοτούνται με νερό και χημικές ουσίες από ένα δίκτυο σωληνώσεων το οποίο χειρίζονται ηλεκτρονικοί υπολογιστές. Ορισμένες από αυτές τις ντομάτες τις συναντάμε και στα ελληνικά σουπερμάρκετ.

Τέλος, συμπεράσματα ερευνών λένε ότι, κάτω από συγκρίσιμες κλιματολογικές συνθήκες, τα βιολογικά προϊόντα παρουσιάζουν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα βιταμίνης C, σιδήρου, μαγνησίου και φωσφόρου από όλα τα υπόλοιπα.

Η παραγωγή ποιοτικών και αληθινά θρεπτικών τροφίμων, γίνεται από εκείνη την “μη ανταγωνιστική”, “καθυστερημένη”, “χαμηλής παραγωγικότητας”, όπως λένε οι τεχνοκράτες, ελληνική γεωργία, με τους μικρούς γεωργικούς κλήρους, με τις πολύ συχνά μικρές στρεμματικές αποδόσεις, που όμως μπορούν να προσφέρουν απαράμιλλης ποιότητας και αξίας προϊόντα, εκμεταλλευόμενη το ιδανικό κλίμα και τη μεγάλη γεωμορφολογία της χώρας.

φράουλες
Σύμφωνα με έρευνες, τα φρούτα και τα λαχανικά που είναι νωπά και κόβονται όσο το δυνατόν πιο ώριμα, είναι εκείνα με πραγματική περιεκτικότητα σε πολύτιμα για τον οργανισμό στοιχεία. Ποικιλίες λιγότερο “εξελιγμένες” και περισσότερο παραδοσιακές που δεν καλλιεργούνται με υπερεντατικές, βιομηχανικού τύπου μεθόδους.

Ένας διατροφικός παράδεισος, σε αντίθεση με το εφιάλτη που βίωσε η δημοσιογράφος της “Liberation” Έλβίρ Βον Μπαρντελεμπέν, όταν επισκέφθηκε ένα αγρόκτημα υπερεντατικής καλλιέργειας στις Ηνωμένες Πολιτείες, 1.250.000 στρέμματα αυτοματοποιημένης καλλιέργειας. Τα πάντα διαχειρίζεται μέσω υπολογιστή ένας και μόνον αγρότης, καθισμένος στο γραφείο του. Το πότισμα, τα λιπάσματα και τα φυτοφάρμακα. Ορισμένα από τα φυτοφάρμακα είναι τόσο τοξικά, ώστε πρέπει να περάσουν τουλάχιστον πέντε ημέρες από τον ψεκασμό για να μπει άνθρωπος μέσα στο χωράφι, και αρκετές εβδομάδες μέχρι να είναι εφικτή η κατανάλωση των προϊοντων από τον άνθρωπο, όπως οι πατάτες οι οποίες θα μετατραπούν σε προτηγανισμένη πατάτα.

Θ.Γ.

Πηγή: Τα στοιχεία πήραμε από το άρθρο του κ. Βασίλη Παπακριβόπουλου για το περιοδικό δρόμου “Σχεδία” (Τεύχος Μαρτίου 2016)

[Total: 0   Average: 0/5]